Longartsen willen RS-prik voor kwetsbare ouderen, vergoeding nog onzeker

Het RS-virus is niet alleen gevaarlijk voor baby's. Ook voor ouderen met chronische longaandoeningen als COPD en ernstige astma kan het virus levensbedreigend zijn. Longartsen vinden dat deze groep, net als baby's, een prik zou moeten krijgen. Of die vaccinatie ook wordt vergoed, is nog onduidelijk.

Lange tijd werd de toename van ziekenhuisopnames bij oudere longpatiënten in de winter toegeschreven aan hun zwakkere gezondheid en de vele virussen die dan rondgaan. Pas toen tijdens de coronapandemie een sneltest beschikbaar kwam die tegelijk op griep, corona en RS test, werd de rol van het RS-virus zichtbaar. Volgens de beroepsvereniging van longartsen leveren longpatiënten na zo'n infectie regelmatig flink in en hebben ze daarna tijdelijk of langdurig meer zorg nodig.

Effectief in het buitenland

Er zijn inmiddels vaccins, en die blijken zeer effectief. Volgens een inventarisatie van studies bieden ze 60-plussers een hoge mate van bescherming; in de Verenigde Staten voorkwamen ze ruim 80 procent van de ziekenhuisopnames. In het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en België wordt het vaccin voor kwetsbare ouderen of alle 75-plussers geheel of deels vergoed.

In Nederland is dat niet het geval. Zorginstituut Nederland wilde vorig jaar nog geen vergoeding aanbevelen, omdat er volgens het instituut onvoldoende bewijs was voor de werking bij kwetsbare ouderen specifiek. Een Rotterdams ziekenhuis regelde daarop zelf met de zorgverzekeraar vergoeding voor zijn ernstige longpatiënten. Het aantal RS-opnames daalde daar van 95 in 2025 naar 34 tot nu toe. Een vaccin kost ongeveer 200 euro, een opname al snel duizenden euro's.

Nieuw advies begin 2027

Het Zorginstituut zegt begin 2027 met een nieuw advies te komen over drie vaccins voor mensen met een verhoogd risico. Er is volgens het instituut nieuw bewijs, onder meer over voorkomen ziekenhuisopnames na vaccinatie bij medische risicogroepen. Tot dat advies er is, blijft het in Nederland de vraag of kwetsbare ouderen met een longziekte de prik vergoed krijgen. De Long Alliantie Nederland pleit er nu al voor om te vaccineren, gezien de resultaten in het buitenland.